Partikül konsantrasyonu, sıcaklık, basınç ve nemin belirli sınır değerleri sağlamak üzere kontrol altında tutulduğu izole edilmiş alanlara genel olarak temiz oda denilebilir. ISO 14644,EU GGMP,US FS 209,FDA standartlarında farklı sınıflar için farklı partikül konsantrasyonları tanımlanmıştır.
Bu değerlerin sağlanabilmesi ve sistemin stabil kalabilmesi temel olarak hava kalitesi, hava miktarı ve mahal basınçlarına bağlıdır. Tasarımlar yapılırken çapraz bulaşma riskleri değerlendirilir, havanın temiz alandan daha temiz alana akışı sağlanır.
Bu sayede kullanım alanlarına göre çalışanlar, hastalar, ürünler vb. korunması sağlanır. Odaya üflenen havanın sıcaklığı ve nemi ise prosese bağlı olarak tayin edilir. Müşteri talepleri ve dış ortam koşulları dikkate alınarak sisteme bazen nemlendirici , bazen nem alıcı ilave edilmesi gerekebilir. Havanın debisi çok yüksek ve havanın şartlandırılması maliyetli olduğundan genellikle resirkülasyon (%2-%20 taze hava oranlı) havası kullanılır.
Yukarıdaki bilgilerden anlaşılacağı üzere temiz odalarda istenilen şartların sağlanabilmesi Mekanik Tesisat tasarımının doğru yapılmasına bağlıdır.
Kullanım Alanları
-İlaç Üretimi -Hammadde Üretimi -Tıbbi Malzeme Üretimi -Gıda Üretimi -Gıda Temaslı Malzeme Üretimi -Yoğun Bakım Odaları
-Ameliyathaneler -Elektronik ve Mikro İşlemci Üretimi
-Laboratuvarlar (MB, Ar-ge, Nanoteknoloji, Tüberküloz vb. BSL2, BSL3, BSL4 Lab.)
Uygulamada Dikkat Edilmesi Gerek Kurallar:
Temiz oda için birinci koşul havadaki parçacık sayısının kontrol altında tutulması ve sürekliliğinin sağlanmasıdır. Bu sürekliliğin sağlanması için oda sınıfına göre; Saatlik hava değişim miktarı belirlenir, Kullanılacak filitre kalitesi (sınıfı) belirlenir, Hava akış biçimi (laminer veya türbülanslı) belirlenir Hava akış yönü belirlenir. Giriş çıkışlar kontrol altına alınır (çift kapılı inter-lock özellikli giriş ve çıkışlar, malzeme transferleri için pass-boxlar). Odanın sınıfı gerektiriyorsa personel girişine hava duşu konur. Oda veya odalar pozitif basınç altında tutulur, en düşük parçacık sayısına sahip olması gereken odanın basıncı en yüksektir. Odalar arası basınç farkları havanın düşük parçacıklı odalardan yüksek parçacıklı odalara ve oradan da dışarıya akacağı şekilde planlanır. Temiz oda, personelin sıcak geldiğinde veya hava almak istediğinde pencereyi açabileceği bir çalışma ortamı olmadığından havalandırma sistemi dizayn edilirken yüksek miktarda taze hava girişi ve 20-22 santigrad civarında sıcaklığı sabitleyecek şekilde soğutma-ısıtma sistemi planlanır.